Türkiye ekonomisinde nakitsiz ödeme yöntemlerine geçiş hız kesmiyor. Bankalararası Kart Merkezi (BKM) tarafından açıklanan Nisan 2024 verilerine göre, kartlı ödeme hacmi bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla rekor bir artış göstererek 1 trilyon TL eşiğini aştı.
Nisan ayında kredi kartları, banka kartları ve ön ödemeli kartlarla yapılan toplam ödeme tutarı 1 trilyon 62.7 milyar TL’ye ulaşarak, Nisan 2023’e göre %110’luk muazzam bir yükseliş kaydetti. Bu veri, Türk tüketicisinin dijital ödeme alışkanlıklarının derinleştiğini ve finansal ekosistemin bu yönde evrildiğini bir kez daha gözler önüne serdi.
Ödeme Hacmi Kart Türlerine Göre Nasıl Dağıldı?
Detaylı BKM raporu, ödeme hacmindeki artışın kart türlerine göre farklılık gösterdiğini ortaya koydu:
- Kredi Kartları: Toplam ödeme hacminin büyük bir kısmını oluşturan kredi kartlarıyla 879.6 milyar TL’lik işlem gerçekleştirildi. Bu rakam, geçen yılın aynı ayına göre %112’lik bir artışa işaret ediyor.
- Banka Kartları: Banka kartlarıyla yapılan ödemeler ise 154.5 milyar TL seviyesinde gerçekleşirken, yıllık bazda %98’lik bir artış görüldü.
- Ön Ödemeli Kartlar: Hızla popülerleşen ön ödemeli kartlarla yapılan ödemeler 28.6 milyar TL’ye ulaşarak %135’lik kayda değer bir artış gösterdi.
Kart Sayıları ve İşlem Adetlerinde Yükseliş Devam Ediyor
Sadece ödeme hacminde değil, kart sayısı ve işlem adetlerinde de önemli artışlar yaşandı. Nisan 2024 itibarıyla Türkiye’deki toplam kart sayısı 403.5 milyona ulaştı. Bu, bir önceki yıla göre %16’lık bir artışı temsil ediyor.
- Kredi Kartı Sayısı: 121.7 milyon adet ile yıllık %16 artış.
- Banka Kartı Sayısı: 191.1 milyon adet ile yıllık %10 artış.
- Ön Ödemeli Kart Sayısı: 90.7 milyon adet ile yıllık %31 artış.
İşlem adetlerine bakıldığında ise toplam 1.69 milyar işlem gerçekleştirildiği ve bunun geçen yıla göre %20 artış gösterdiği görüldü. Bu artışta, kredi kartı işlemlerinin 1.07 milyar adede (yıllık %21 artış), banka kartı işlemlerinin 443.9 milyon adede (yıllık %14 artış) ve ön ödemeli kart işlemlerinin ise 177.3 milyon adede (yıllık %35 artış) ulaşması etkili oldu.
Tüketiciler Kartlarını En Çok Hangi Alanlarda Kullandı?
Nisan ayında kartlı harcamaların sektörel dağılımı, tüketicilerin önceliklerini ve harcama alışkanlıklarını gözler önüne serdi. En yüksek harcama yapılan ilk beş kategori ve yıllık artış oranları şu şekilde sıralandı:
- Market ve Gıda: 279.7 milyar TL ile en büyük payı alırken, yıllık bazda %108 büyüme gösterdi.
- Akaryakıt İstasyonları: 93.6 milyar TL ile ikinci sırada yer aldı ve %96’lık bir artış kaydetti.
- Resmi Ödemeler: 70.8 milyar TL ile dikkat çekici bir şekilde %152 artarak üçüncü sıraya yükseldi. Bu kategorideki keskin artış, vergi ve benzeri ödemelerin dijitalleşme eğilimini destekliyor.
- Yemek ve Restoran: 66.8 milyar TL harcama ile %139’luk bir artış yaşadı.
- Giyim ve Aksesuar: 53.6 milyar TL harcama ile %103 artış gösterdi.
Bölgesel Harcama Liderleri Kimler Oldu?
Nisan 2024’te en yüksek kartlı ödeme hacmine sahip ilk üç il, Türkiye ekonomisinin kalbi olan büyük şehirler oldu:
- İstanbul: Tek başına 405.5 milyar TL ile açık ara liderliğini korudu.
- Ankara: 104.9 milyar TL ile ikinci sırada yer aldı.
- İzmir: 67.2 milyar TL ile üçüncü sırada bulunuyor.
Genel olarak bakıldığında, BKM’nin Nisan 2024 verileri, Türkiye’de kartlı ödeme sistemlerinin sadece bir ödeme aracı olmaktan çıkıp, ekonomik aktivitenin vazgeçilmez bir parçası haline geldiğini ve dijitalleşmenin günlük hayata ne denli entegre olduğunu çarpıcı bir şekilde gösteriyor. Bu trendin önümüzdeki dönemde de artarak devam etmesi bekleniyor.