İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinde bulunan ve Müslümanlar için büyük önem taşıyan İbrahim Camii’ne (Harem-i İbrahim) Cuma günü uygulanan kısıtlamalar, ibadet özgürlüğünü bir kez daha tartışma konusu yaptı. İsrail güçleri, yüzlerce Filistinlinin camiye girişini engelleyerek sadece belirli bir yaş grubundan erkeklerin ibadete katılmasına izin verdi.
Uygulanan kısıtlamalar kapsamında, Cuma namazı için camiye gelmek isteyen Müslümanlardan sadece 50 yaş üzeri 100 erkek cemaat üyesinin camiye girişine izin verildi. Kadınlar, çocuklar ve 50 yaş altındaki erkekler ise caminin giriş kapılarından geri çevrildi. Bu durum, çok sayıda Filistinlinin cami dışında, sokaklarda ibadetini yerine getirmesine neden oldu.
Ne Oldu?
İsrail güçleri, El Halil’deki İbrahim Camii’nin girişlerinde yoğun güvenlik önlemleri alarak Filistinlilerin kimliklerini kontrol etti ve üst araması yaptı. Bu kontroller sonucunda:
- Sadece 50 yaş ve üzeri 100 Filistinli erkeğin camiye girmesine müsaade edildi.
- Kadınlar, çocuklar ve 50 yaş altındaki erkekler camiye alınmadı.
- İbadet için gelen yüzlerce kişi, güvenlik noktalarından geri çevrilerek cami avlusuna veya çevresine giremedi.
- Girişleri engellenen cemaat, Cuma namazını caminin dışındaki sokaklarda ve güvenlik bariyerlerinin önünde kıldı.
Neden Önemli?
İbrahim Camii, İslam’ın kutsal mekanlarından biri olmasının yanı sıra, El Halil kentinin tarihi ve demografik yapısı nedeniyle Filistinliler için sembolik bir öneme sahip. Cami, 1994’te Yahudi yerleşimci Baruch Goldstein’ın Müslümanlara yönelik gerçekleştirdiği katliamın ardından İsrail tarafından bölünerek bir kısmı sinagoga dönüştürülmüştü. Bu olaydan sonra cami, sık sık İsrail güçlerinin kısıtlamalarına ve zaman zaman kapatılmasına maruz kalıyor.
Bölünmüş Bir Şehir: El Halil
El Halil, yaklaşık 200 bin Filistinli nüfusa ev sahipliği yaparken, şehirde yaklaşık 500-800 kadar Yahudi yerleşimci de yaşıyor. İsrail, kentin tarihi Eski Şehir bölgesi ve İbrahim Camii çevresini de içeren yüzde 80’lik kısmını kontrol altında tutuyor. Bu kontrol, bölgedeki gerilimi sürekli yüksek tutarken, Filistinlilerin ibadet özgürlükleri ve günlük yaşamları üzerinde ciddi kısıtlamalar yaratıyor. Filistinliler, İsrail’in bu tür uygulamalarını uluslararası hukuka aykırı ve ibadet özgürlüğünü ihlal eden adımlar olarak değerlendiriyor.
Her Cuma ve özel günlerde yaşanan bu tür kısıtlamalar, bölgedeki istikrarsızlığın ve Filistin-İsrail çatışmasının temel dinamiklerinden biri olmaya devam ediyor. Uluslararası toplumdan bu konuda daha fazla müdahale ve Filistinlilerin haklarının korunması yönünde çağrılar yapılsa da, durum sahada değişmiyor.